Vorige Artikels

Eensaamheid

Eensaamheid veroorsaak pyn.

Maar dit is ‘n soort pyn wat jy nie mooi in woorde kan omskryf nie. Dit is soort van ‘n leë rustelose gevoel dat jy nie goed genoeg is nie en dat niemand werklik vir jou omgee nie. ‘n Gevoel van isolasie, betekenisloosheid, verwerping en van nikswerd wees.

Eensaamheid is ‘n baie kragtige emosie. Dit kan lei tot siekte, verslawing, depressie en selfmoord. Eensaamheid is ‘n feit van die lewe en kan enige iemand tref. Dit is nie net bejaarde of siek mense wat hierdeur geraak word nie – menige jong en beroemde mens het al ‘n slagoffer van eensaamheid geword.

Daar is ‘n onderskeid te tref tussen eensaam wees en alleen wees. Jy kan alleen wees sonder om eensaam te wees. Maar dan - om die cliché te gebruik – kan jy eensaam wees in ‘n skare van mense.

Dit is inderdaad tragies dat in die wêreld met sy biljoene mense ons vandag waarskynlik meer eensame mense as ooit te vore het.

Mense steek hulle eensaamheid egter weg met maskers van “dit gaan goed dankie.” Ander sal met ‘n dapper glimlag, ‘n joviale houding en ‘n sosiaal bedrywige agenda ‘n beeld van gelukkigheid uitstraal. Maar binne in jou siel waar niemand sien nie, wroeg die donker geheim van eensaamheid.

Eensaamheid is ‘n feit van die lewe. Dit word nie met groot vertoon aan die wêreld voorgehou nie, maar woed dikwels in hartseer snikke tussen die vier mure van ‘n kamer.

Een van die redes vir eensaamheid in ons moderne tyd is die klem wat op individualiteit en privaatheid geplaas word. Ons word daagliks gebombardeer met propaganda om onafhanklik wees. Ek het my werk en my plek en my salaristjek. My polis en ek sorg vir myself en ek het nie eintlik iemand anders nodig nie. En dit wat ek op hoop en wel nog nodig het kan ek koop.

Die uiteinde hiervan is net meer isolasie en eensaamheid.

Dit is belangrik dat jy weet dat eensaamheid ‘n menslike emosie is en dat meeste mense dit een of ander tyd ervaar. Worstel jy met eensaamheid, onthou dan dat jy nie aan ‘n soort siekte of versteurdheid ly nie. Eensaamheid is iets wat jy kan verander:

·          Reik uit na mense. Moenie vir ander wag om na jou te kom en met jou te praat nie. Staan jy op en maak eerste kontak met ‘n ander persoon. Met ‘n glimlag of telefoonoproep kan jy reeds ‘n groot verskil maak.

·          Luister aandagtig na wat iemand sê, vergeet ‘n oomblik van jouself en toon opregte belangstelling en empatie.

·          Bou goeie verhoudings deur ‘n vriend te wees vir iemand anders.

·          Skakel in by nuwe situasies. Sluit aan by ‘n klub of doen vrywillige werk vir ‘n organisasie. Raak betrokke by verenigings en klubs.

·          Wanneer daar niemand is wat saam met jou kan of wil gaan nie, gaan dan alleen. Moenie jouself weerhou van geleenthede net omdat jy alleen is nie. Dit is juis wanneer jy op jou eie inskakel by ‘n nuwe situasie of groep dat jy uit die web van eensaamheid loskom.

·          Stop om passief te wees en raak aktief.

·          Moenie emosionele seerkry of traumatiese gebeure van jou kinderjare of verlede onderdruk nie. Jy moet hiermee deel en ‘n oorwinning oor dit behaal.

·          Moenie skaam of bang wees om aan te klop vir hulp nie. Wanneer jy depressief en eensaam voel, praat met iemand wat sal luister.

Uit bogenoemde kan jy nou vir jou ‘n plan saamstel oor hoe jy die eensaamheid in jou lewe gaan aanspreek. Maar soos enige plan beteken dit niks indien jy nie werklik oorgaan tot die daad en aksie nie.

Pasop egter vir die slagyster om jou dag te vul met tientalle aktiwiteite. Mense met te besige programme probeer soms om van alleen-wees te vlug. Jy het steeds tye nodig om alleen te wees, sodat jy in kontak bly met jou eie self, hart en gevoelens.

Eensaamheid kan positiewe waarde hê. Deur die pyn van eensaamheid leer ek myself beter ken en ontdek ek die diepte van my eie-ek en menswees. Eensaamheid kan die kreatiewe inspirasie wees vir selfontdekking en persoonlike groei.

Kortom: eensaamheid kan oorkom en gewen word, en hanteer jy dit reg ontsluit dit nuwe moontlikhede en potensiaal in jou lewe.

Maar ek laat jou met ‘n bietjie huiswerk vir die komende week. Ons nader nou die feesdae met al sy vrolikhede. Dit is egter ook in hierdie tyd waar die mens se eensaamheid die meeste geaksentueer word.

Vind en sien iemand raak wat eensaam is. Reik dan uit na daardie persoon met ‘n vriendelike groet en knoop ‘n gesprek aan. Met ‘n bietjie omgee bring jy dalk net sonskyn in ‘n hartseer lewe.

Dietrich Bonhoeffer (soos in “’n Keur van Wysheid” van Nina Smit):

In my is die nagdonker, maar by U is lig.

Ek is bang, maar U versterk my.

Ek is eensaam, maar U is by my.

Ek is rusteloos, maar by U is vrede.

In my woed daar bitterheid,

maar by U is berusting.

U weë gaan my verstand te bowe,

maar U ken die regte pad vir my.


Copyright © 2005 All rights reserved. Dr ST Potgieter
email: st@pitkos.co.za